Noworodek zaraz po urodzeniu powinien być odpowiednio ubierany, by nie było mu zbyt zimno, a także należy zadbać o obcinanie paznokci, by nie zadrapał sobie buzi. W pierwszych tygodniach noworodka warto wybrać również opieką lekarską dla dziecka i wybrać się do lekarza między 4. a 6. tygodniem życia.
Ta jedna czynność po porodzie ma wpływ na całe życie. Noworodek w inkubatorze jej nie doświadcza wiele lat po porodzie. Noworodek a kontakt skóra do skóry po porodzie Badacze przyjrzeli się 146 dzieciom urodzonym przedwcześnie. Połowa z nich została oddzielona od matek i umieszczona na około dwa tygodnie w inkubatorach, a druga
To możesz spakować, ale nie musisz. Ubranka, czapeczka: 3–4 bawełniane body lub koszulki. 3–4 pajacyki (jednoczęściowy ciuszek z rękawkami i nogawkami) albo. 3–4 kaftaniki i 3–4 pary śpioszków (takie niby-spodnie, zapinane na ramionach) 2 bawełniane czapeczki. Zaraz po porodzie położna ubierze malca w szpitalne ubranka.
Największą częścią ciała jest głowa. Jaki jest obwód głowy noworodka? Prawidłowo powinien on wynosić od 33 do 38 cm – jest mierzony zaraz po porodzie. To właśnie główka noworodka jest narządem, który jako pierwszy „wychodzi” na świat w czasie prawidłowego porodu naturalnego.
Pulsoksymetria jest badaniem całkowicie bezpiecznym, bezbolesnym, prostym, a przede wszystkim skutecznym i potrzebnym. Pomiar saturacji u noworodka po porodzie trwa dosłownie chwilę, ale jest to chwila, która może uratować życie. Prawidłowa saturacja u noworodka - norma. Prawidłowa saturacja u noworodka to wynik na poziomie powyżej 94
Czasy, w których maluszek zaraz po urodzeniu był zabierany i oddawany matce dopiero po wykonaniu wszystkich procedur medycznych, na szczęście odchodzą w zapomnienie. W coraz większej ilości szpitali standardem, oczywiście jeśli stan zdrowia dziecka i matki nie budzi wątpliwości, jest kontakt skóra do skóry.
pmiLSI. Moje nowo narodzone dziecko było sine zaraz po porodzie dostało kolejno 4 na 6 potem 6 na 8 i 8 na 10 punktów. Podczas cesarki żonie spadło dramatycznie ciśnienie krwi a mały do tego był owinięty mocno pępowiną. Potem doba w inkubatorze. Teraz podczas snu jest nerwowy. Nerwowo rusza rączkami, zbiera mu się na płacz. Dostał jakiegoś uczulenia podobno od ubranek. Lekarze robią dodatkowe badania. Padło zdanie, że wyniki są na granicy normy..? Co możemy zrobić dla dobra małego? MĘŻCZYZNA, 34 LAT ponad rok temu Alergia Cesarskie cięcie Badanie noworodka Pediatria Dziecko Fakty o zdrowiu - Oburęczne dzieci bardziej nadpobudliwe? Aleksander Ropielewski 79 poziom zaufania Niestety nie wiele możecie Państwo zrobić w tej sytuacji (która z Pańkiego opisu nie jest dramatyczna). Ważne jest aby w miarę możłiwości dziecko miało jak największy kontakt z mamą i jej ciałem, ponieważ znacznie uspokaja to noworodka i może zapobiec nerowym reakcjom. 0 redakcja abczdrowie Odpowiedź udzielona automatycznie Nasi lekarze odpowiedzieli już na kilka podobnych pytań innych znajdziesz do nich odnośniki: Zarażenie ospą dziecka poprzez ubrania – odpowiada Lek. Iwa Dziedzic Co oznacza wzmożona echogeniczność okołokomorowa u noworodka? – odpowiada Lek. Michał Lenard Niepokojące upławy po porodzie - to coś groźnego? – odpowiada Redakcja abcZdrowie Noworodek nie chce spać - co robić? – odpowiada Mgr Aurelia Grzmot-Bilska Jak chronić noworodka przed wirusami? – odpowiada Redakcja abcZdrowie Wynik CRP u noworodka – odpowiada Lek. Marta Gryszkiewicz Czy przymknięte oczko u noworodka się otworzy? – odpowiada Lek. Michał Lenard Krótki sen u noworodka – odpowiada Lek. Małgorzata Horbaczewska Przedłużające się trzecie krwawienie po porodzie – odpowiada Lek. Aleksandra Witkowska Czy używane ubranka po wypraniu są bezpieczne dla noworodka? – odpowiada Lek. Aleksandra Witkowska artykuły Żyją dzięki wsparciu WOŚP. Gdy przyszły na świat, mieściły się w dłoni "Nie daję na Owsiaka" - ile razy to słyszeliście? Skala APGAR - punktacja, co po teście APGAR Skala APGAR pozwala na ocenę stanu zdrowia dziecka Połóg po cesarskim cięciu Powrót do formy po cesarskim cięciu wymaga czasu.
Toksoplazmoza u noworodka może wystąpić wtedy, gdy płód zostanie zakażony wewnątrzmacicznie od matki zarażonej pierwotnie toksoplazmozą w czasie ciąży. Infekcja pasożytem Toxoplasma gondii podczas ciąży może powodować u dziecka toksoplazmozę wrodzoną – niekiedy z bardzo poważnymi następstwami klinicznymi. Większość infekcji toksoplazmozą u kobiet ciężarnych przebiega bezobjawowo i najczęściej są one nierozpoznawane. Mimo skąpego obrazu chorobowego u ciężarnej, zakażenie toksoplazmozą może zostać przeniesione na płód. Ryzyko przeniesienia pasożyta przez łożysko z krwi matki do organizmu dziecka zależy w dużym stopniu od czasu trwania ciąży, w którym dochodzi do rozwoju infekcji u kobiety w ciąży. Zobacz film: "Prawidłowy przyrost masy ciała w ciąży" spis treści 1. Ryzyko zakażenia toksoplazmozą w ciąży 2. Objawy toksoplazmozy u noworodka 3. Diagnozowanie toksoplazmozy u noworodka 1. Ryzyko zakażenia toksoplazmozą w ciąży Infekcja pasożytem Toxoplasma gondii następuje w wyniku: spożywania i obróbki surowego lub niedogotowanego mięsa pochodzącego z zakażonych zwierząt (źródłem zakażonego mięsa mogą być świnie, kozy, owce, drób), czyszczenia kuwet na odchody kota, wykonywania prac w ogrodzie, wymagających kontaktu z ziemią, przejścia pasożytów z krwi zarażonej matki do organizmu płodu w czasie ciąży. Aby uniknąć zakażenia toksoplazmozą w ciąży, należy unikać spożywania surowego mięsa, przestrzegać zasad higieny osobistej, dokładnie myć warzywa i owoce, unikać kontaktu z ziemią zanieczyszczoną odchodami zwierzęcymi, czyścić kuwety z zakładaniem na dłonie rękawiczek. Samo głaskanie kotów nie spowoduje choroby, jednak należy w kontakcie z nimi zachować ostrożność. Nosicielami toksoplazmozy mogą być jednak nie tylko koty, ale również inni domowi pupile, np. świnki morskie i psy. Głównym źródłem zakażenia zwierząt jest polowanie na drobne gryzonie. Oocysty zawarte w zwierzęcych odchodach są bardzo odporne na warunki zewnętrzne i przeżywają nawet bardzo niskie oraz wysokie temperatury oraz suszę. Pasożyty występujące w zakażonym mięsie można zniszczyć poprzez parominutowe gotowanie w temperaturze 66ºC lub poprzez pozostawienie na dobę w zamrażarce. 2. Objawy toksoplazmozy u noworodka U kobiety ciężarnej toksoplazmoza przebiega najczęściej bezobjawowo. Jeśli choroba ujawnia się klinicznie, to z reguły poprzez powiększenie węzłów chłonnych (zwłaszcza szyjnych), uczucie zmęczenia bez gorączki i rozwinięcie się objawów podobnych do przebiegu mononukleozy zakaźnej. Skąpy obraz chorobowy u przyszłej mamy nie oznacza, że rozwijający się płód jest bezpieczny. Pierwotne zakażenie toksoplazmozą w ciąży grozi dużym ryzykiem wystąpienia choroby u dziecka. Odsetek płodów ze stwierdzanymi objawami toksoplazmozy wrodzonej maleje wraz ze wzrostem wieku ciążowego. Ciężka postać toksoplazmozy wrodzonej występuje w około 10% przypadków. Część infekcji we wczesnej ciąży kończy się poronieniem. Zarażenie płodu toksoplazmozą w trzecim trymestrze ciąży występuje częściej, ale z reguły wiąże się z niskim dla dziecka ryzykiem poważnych powikłań. Należy podkreślić, że na rozwój toksoplazmozy wrodzonej narażone są dzieci matek, które ulegają zakażeniu toksoplazmozą po raz pierwszy w czasie ciąży (ponieważ nie mają jeszcze odporności immunologicznej przeciwko pasożytom). Objawy toksoplazmozy u noworodka mogą być widoczne zaraz po przyjściu dziecka na świat lub ujawniać się w późniejszym okresie życia malucha. Wrodzona toksoplazmoza występuje zwykle wtedy, gdy po porodzie z łożyska lub pępowiny daje się wyizolować pasożyty, a ponadto we krwi noworodka występują specyficzne przeciwciała IgM, których wysokie miano utrzymuje się do dziesiątego miesiąca życia (gdyż przeciwciała od matki znikają we krwi dziecka po około dziewięciu miesiącach). Do głównych objawów toksoplazmozy wrodzonej należą: zapalenie siatkówki i naczyniówki oka, jaskra, zaćma, wady słuchu lub trwała głuchota, nawracające napady padaczki, małogłowie oraz małoocze, żółtaczka, której towarzyszy powiększona wątroba i śledziona, powiększone węzły chłonne, wymioty, biegunka, podwyższona temperatura ciała, wodogłowie oraz zwapnienia wewnątrzczaszkowe, zapalenie płuc. Szczególnym rodzajem toksoplazmozy wrodzonej jest toksoplazmoza oczna, która może się pojawić nawet po 10-20 latach od urodzenia. Jej objawami są: podwójne widzenie, zwiększona wrażliwość na światło lub światłowstręt, zaburzenia ostrości widzenia, utrata wzroku. 3. Diagnozowanie toksoplazmozy u noworodka Ryzyko rozwoju toksoplazmozy wrodzonej należy brać pod uwagę wtedy, gdy u kobiety w ciąży występują objawy choroby takie, jak powiększenie węzłów szyjnych, i była ona narażona na kontakt ze zwierzętami domowymi, zwłaszcza kotami. Rozpoznanie pierwotnej infekcji toksoplazmozą w ciąży jest zwykle stawiane na podstawie badań serologicznych. Jeśli doszło do pierwszego zakażenia toksoplazmozą, w surowicy krwi kobiety ciężarnej wzrasta miano przeciwciał odpornościowych i obecne są przeciwciała IgM. Specyficzne przeciwciała IgM przy pierwotnej infekcji pasożytem pojawiają się we krwi już w ciągu pierwszego tygodnia od momentu zakażenia osiągają najwyższą wartość po 4 tygodniach a następnie spadają, utrzymując pewną wartość przez różnie długi czas. Przeciwciała IgG pojawiają się po dwóch tygodniach od rozwoju infekcji i pozostają już przez całe życie. U noworodka diagnoza zakażenia toksoplazmozą polega na potwierdzeniu obecności IgM w surowicy krwi i na rozpoznaniu pasożyta w preparatach łożyska. Prenatalne rozpoznanie toksoplazmozy wrodzonej u płodu następuje poprzez wykrycie obecności specyficznych przeciwciał IgM we krwi dziecka. Próbkę krwi płodu pobiera się w przebiegu kordocentezy wykonywanej zwykle między 20. a 26. tygodniem ciąży. Jeśli u przyszłej mamy rozpoznane zostanie świeże zakażenie toksoplazmozą, można zastosować leki przeciwpasożytnicze. Leki te zmniejszają prawdopodobieństwo wykształcenia u dziecka wrodzonej postaci choroby, jednak nie są w stanie całkowicie wyeliminować zagrożenia. Po stwierdzeniu infekcji zalecane jest przyjmowanie spiramycyny co osiem godzin aż do czasu porodu. polecamy Artykuł zweryfikowany przez eksperta: Lek. Paweł Baljon lekarz w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w Kielcach.
Nowo narodzone dziecko ma na początku swojego życia odporność swojej matki. Jednak warto pamiętać, że zanika ona już w trakcie pierwszych kilku miesięcy. Dlatego najskuteczniejszą metodą, by uchronić noworodka przed chorobą, jest szczepienie ochronne. Pierwsze szczepienia noworodków wykonywane są już po urodzeniu, a w okresie kilku najbliższych lat szczepione są wielokrotnie. spis treści 1. Szczepienia ochronne 2. Kalendarz szczepień noworodków 1. Szczepienia ochronne Szczepienie to wprowadzenie do organizmu antygenu wirusa lub bakterii. Jest to nieżywy albo osłabiony drobnoustrój lub jego fragment. Wywołuje to reakcję obronną organizmu. Szczepienie jest więc jakby lekkim, kontrolowanym przechorowaniem danej choroby. Szczepienie ochronne daje różną odporność w zależności od jego rodzaju. Może być na kilka lub kilkadziesiąt lat. Istnieją szczepienia obowiązkowe – bezpłatne, lub dobrowolne, tzw. szczepienia zalecane – płatne przez osobę korzystającą z nich. Zobacz film: "Witaminy w ciąży" Pierwsze szczepienie noworodków wykonuje się tuż po porodzie – w pierwszej dobie życia, w szpitalu. Są to: szczepienie przeciw WZW B (wirusowe zapalenie wątroby) i szczepienie przeciw gruźlicy. Następne szczepienia wykonuje się po pierwszym miesiącu życia. Szczepienia niemowląt wykonuje się w przychodniach rejonowych. 2. Kalendarz szczepień noworodków Szczepienie przeciw WZW B jest obowiązkowe dla noworodków i niemowląt. Należy do tzw. szczepionek nieżywych. Polega na podaniu trzech dawek: pierwsza w ciągu 24 godzin od urodzenia, druga po 4-6 tygodniach i trzecia sześć miesięcy po pierwszej. Łącznie z drugą powinna być podana szczepionka przeciwko tężcowi, błonicy, krztuścowi. Przeprowadzone badania mówią, że po wykonaniu pełnego cyklu szczepienia 90-95% dzieci i dorosłych jest chronionych przed żółtaczką wszczepienną. Wcześniaki również powinny być szczepione przeciw WZW B w ciągu pierwszych 24 godzin życia. Natomiast u tych z wagą poniżej 2000 g, pierwsza dawka nie powinna być wliczona do trzech podstawowych, czyli niemowlak powinien otrzymać jeszcze 3 szczepionki. Wtedy pierwszą podaje się po ukończeniu miesiąca, drugą miesiąc po pierwszej, a trzecią standardowo po sześciu miesiącach. Ponadto, jeżeli u matki noworodka stwierdzono antygen Hbs we krwi, to lekarze zalecają podanie noworodkowi szczepionki i gotowych przeciwciał anty-Hbs. Szczepienie przeciwko gruźlicy jest także obowiązkowe dla noworodków. Szczepionka zawiera żywy, pozbawiony zajadliwości szczep prątka gruźlicy. To szczepienie również jest wykonywane w pierwszej dobie życia, razem ze szczepieniem przeciw żółtaczce lub do 12 godzin po nim. Jeżeli dziecko po urodzeniu waży poniżej 2000 g i ma nabyte lub wrodzone zaburzenia odporności, to jest to przeciwwskazanie do szczepienia. Dziecko można zaszczepić w dowolnym czasie, gdy osiągnie wymaganą wagę. Szczepionka przeciw gruźlicy jest podawana podskórnie w lewe ramię dziecka. Pojawia się po niej bąbel, który szybko zanika. Po nim pojawia się pęcherzyk, który z czasem wysusza się i tworzy strupek. Po 2-4 tygodniach pojawia się naciek, a na jego szczycie krostka i owrzodzenie. Zanika ono po 2-3 miesiącach i zostaje blizna o średnicy 3 mm. Takie objawy szczepionki są naturalne i nie powinny wywoływać obaw u rodziców. Nieprawidłowe objawy to owrzodzenie skóry lub powiększenie węzłów chłonnych. Warto pamiętać, by na miejsce szczepionki nie stosować okładów ani maści. Potrzebujesz konsultacji z lekarzem, e-zwolnienia lub e-recepty? Wejdź na abcZdrowie Znajdź Lekarza i umów wizytę stacjonarną u specjalistów z całej Polski lub teleporadę od ręki. polecamy
Skala Apgar - według tego prametru pediatra, który bada dziecko po porodzie, ocenia jego stan zdrowia. Wyjaśniamy, co konkretnie ocenia lekarz i jak liczba punktów w skali Apgar przekłada się na stan noworodka. Co to znaczy, że dziecko otrzymało 10 punktów w skali Apgar? Czy 7 punktów w skali Apgar to mało? 10 punktów w skali Apgar: na takie wyniki badania noworodka czeka każda mama. Wkrótce po przyjściu na świat noworodek przechodzi swoje pierwsze w życiu badanie - oceniane w skali Apgar. Ma ono na celu ocenę stanu ogólnego noworodka w celu wykrycia ewentualnych nieprawidłowości, które wymagają pomocy medycznej. W badaniu tym pediatra (a czasami też położna) ocenia bardzo konkretne parametry, a wynik badania zapisuje w postaci liczby punktów Apgar. Nazwa pochodzi od nazwiska amerykańskiej lekarki (Virginia Apgar), która opracowała ten schemat punktowy w latach 50. XX wieku. Spis treściSkala Apgar: kiedy i ile razy ocenia się dziecko?Co oznaczają punkty w skali Apgar?Jak ocenia się oddech w skali Apgar? Jak ocenia się czynność serca noworodka w skali Apgar?Jak ocenia się zabarwienie skóry noworodka?Jak ocenia się oceniamy napięcie mięśni?Punkty za reakcję na bodźce w skali ApgarInterpretacja wyniku końcowegoSkala Apgar u wcześniakówSkala Apgar - prognozy na przyszłość Skala Apgar - ile punktów i za co dostaje noworodek? Skala Apgar: kiedy i ile razy ocenia się dziecko? Ocenę w skali Apgar przeprowadza się kilka razy: W 1. i 5. minucie życia noworodka - jeśli dziecko jest w dobrym stanie i przy pierwszej ocenie otrzymało ono 8-10 pkt w skali Apgar. W 1., 3., 5. i 10. minucie życia noworodka - jeśli przy pierwszej ocenie otrzymało ono 0-7 pkt w skali Apgar. Pierwsza ocena odbywa się zaraz po urodzeniu dziecka, jej celem jest sprawdzenie, czy noworodek nie wymaga natychmiastowej pomocy. Oceny po 10 i 15 minutach – mają na celu sprawdzenia, czy jego stan się poprawia, czy pogarsza. Zawsze podczas tego badania noworodka ocenia się pięć parametrów. Czyli punkty w skali Apgar zależą od badania i oceny: czynności oddechowej, czynności serca, zabarwienie skóry, napięcia mięśni, reakcji na bodźce (odruchy). W każdej z tych kategorii noworodek otrzymuje od zera do dwóch punktów, oznaczających niski, średni lub optymalny wynik. Zobacz: Noworodek a niemowlę: różnice fizjologiczne Pierwsze godziny po porodzie - co się dzieje kilka godzin po urodzeniu dziecka? Czy podczas porodu dziecko odczuwa ból? Co oznaczają punkty w skali Apgar? Oddech brak - 0 punktów płytki - 1 punkt donośny - głos 2 punkty Czynność serca brak - 0 punktów poniżej - 100/min 1 punkt powyżej - 100/min 2 punkty Wygląd skóry sina, blada - 0 punktów sine kończyny - 1 punkt różowa na całym ciele - 2 punkty Odruch na wprowadzenie cewnika do nosa brak - 0 punktów lekki grymas - 1 punkt kaszel, kichanie - 2 punkty Napięcie mięśniowe kończyn wiotkie - 0 punktów słabe ruchy - 1 punkt silne, energiczne - 2 punkty Jak ocenia się oddech w skali Apgar? Oddychanie to najistotniejszy parametr, jaki jest oceniany u noworodka. Jeśli malec głośno płacze czy krzyczy, to znaczy, że wszystko jest w porządku – dostaje dwa punkty w skali Apgar. Gdy oddech jest słaby, płytki – dziecko dostaje jeden punkt w skali Apgar, ale czasem wystarczy oczyścić jego drogi oddechowe ze śluzu, aby zaczęło oddychać normalnie. Gdy oddech nie jest zachowany u noworodka, sytuacja jest poważna – wówczas w niedługim czasie może dojść do zatrzymania pracy serca. Jednak nie zawsze jest tak źle, jak sugerowałaby niska liczba punktów w skali Apgar. Bo nawet gdy dziecko było podczas porodu tylko przez chwilę niedotlenione, już punktacja w pierwszej minucie jest niska, gdyż słabnie akcja serca i zmienia się zabarwienie skóry. Zazwyczaj wystarczy podanie tlenu noworodkowi po urodzeniu, aby nastąpiło wyrównanie tych zaburzeń i szybka poprawa stanu noworodka. Gdy to nie pomaga i dziecko nadal nie oddycha, konieczna jest sztuczna wentylacja poprzez nałożenie maski wentylacyjnej i zastosowanie resuscytatora. W razie braku reakcji dziecka dokonuje się intubacji. Im cięższa jest postać niedotlenienia, tym więcej czasu potrzeba, by dziecko zaczęło spontanicznie oddychać. Jak ocenia się czynność serca noworodka w skali Apgar? Po porodzie sprawdzane jest również tętno dziecka, czyli liczba uderzeń serca na minutę. Zazwyczaj bezpośrednio po przyjściu na świat czynność serca noworodka gwałtownie przyspiesza – do 160–180 uderzeń na minutę, ale wystarczy, że jest ich więcej niż 100, aby maluszek dostał dwa punkty w skali Apgar. Jeśli serce noworodka bije z częstotliwością mniejszą niż 80 uderzeń na minutę, lekarz może wykonać masaż serca. A gdy puls u dziecka nie jest wyczuwalny, konieczne jest przeprowadzenie akcji reanimacyjnej. Jak ocenia się zabarwienie skóry noworodka? Skóra noworodka może mieć różną barwę, w zależności od ilości tlenu we krwi. Noworodek, który otrzymuje maksymalną liczbę punktów w skali Apgar za zabarwienie skóry, zwykle ma też dobre oceny pulsu i oddechu, gdyż te aspekty są ze sobą powiązane. Zdrowy noworodek ma skórę zaróżowioną na całym ciele (dwa punkty), krótko niedotlenione lub zmęczone porodem – ma tułów różowy, a kończyny sine (jeden punkt). Dziecko o skórze bardzo bladej lub sinej otrzymuje zero punktów w skali Apgar. Warto wiedzieć, że noworodki po porodzie naturalnym są z reguły bardziej zmęczone, więc ich barwa skóry może być bardziej blada niż u noworodków rodzonych przez cesarskie cięcie. Jak ocenia się oceniamy napięcie mięśni? Zdrowy, urodzony o czasie noworodek jest zazwyczaj ruchliwy i przyjmuje tzw. ułożenie zgięciowe – wszystkie jego kończyny są zgięte w stawach, od palców rąk aż po palce stóp. Świadczy to o dobrym napięciu mięśni – taki maluch dostaje dwa punkty w skali Apgar. Jeśli zaś noworodek jest w ułożeniu zgięciowym, ale nie stawia oporu przy próbie prostowania kończyn i wykonuje nimi tylko słabe, nieznaczne ruchy – wtedy napięcie mięśniowe jest obniżone, co może to świadczyć o zaburzeniach neurologicznych. Jeśli całe ciało noworodka podczas badania jest wiotkie i nie wykonuje on żadnych ruchów – dostaje zero punktów w skali Apgar. Taki stan wiąże się zwykle z niedotlenieniem lub poważnym problemem neurologicznym. Punkty za reakcję na bodźce w skali Apgar Aby wywołać reakcję noworodka podczas pierwszego badania, zwykle wprowadza mu się do nosa gruszkę lub cienki cewnik (rurkę), w celu odessania resztek śluzów i płynu owodniowego. Wtedy ocenia się jakość odruchu noworodka: za brak reakcji dziecko otrzymuje zero punktów w skali Apgar, za lekki grymas na twarzy – jeden punkt, a za głośny płacz, kaszel lub kichanie – dwa punkty w skali Apgar. Ta ostatnia reakcja oznacza, że układ nerwowy noworodka jest dobrze rozwinięty. Interpretacja wyniku końcowego Maksymalnie nowo narodzone dziecko może więc otrzymać 10 punktów w skali Apgar – wtedy jest w stanie bardzo dobrym. Także gdy suma punktów wynosi 8 lub 9 w skali Apgar – prognozy dla dziecka są bardzo dobre. Wynik w przedziale 4–7 punktów w skali Apgar oznacza, że stan noworodka jest średni i wymaga ono resuscytacji, która polega na oczyszczeniu dróg oddechowych i podaniu tlenu. Zazwyczaj to wystarcza, aby podczas oceny Apgar w piątej minucie życia wynik poprawił się o kilka punktów. Natomiast gdy noworodek otrzyma 3 punkty w skali Apgar lub mniej – sytuacja jest bardzo poważna: niezbędna jest natychmiastowa, intensywna pomoc ratująca życie. Jeśli wynik poniżej 3 punktów utrzymuje się przez 15 minut lub dłużej, oznacza to ryzyko śmierci lub upośledzenia dziecka (padaczka, mózgowe porażenie dziecięce). Na szczęście, ciężkie przypadki niedotlenienia zdarzają się bardzo rzadko – raz na tysiąc donoszonych urodzeń. Skala Apgar u wcześniaków Wynik testu Apgar u wcześniaków jest mniej wiarygodny niż u dzieci urodzonych o czasie. Dzieje się tak dlatego, że wcześniaki nie są jeszcze gotowe do samodzielnego życia i takie sytuacje jak problemy z oddechem czy słaba reaktywność są u nich zupełnie normalne, a odejmują im punkty. Skala Apgar - prognozy na przyszłość Wiele mam niepokoi się, że niska punktacja Apgar noworodka jest złym prognostykiem na przyszłość – że takie dziecko będzie się gorzej rozwijać czy częściej chorować Lekarze podkreślają jednak, że takie przewidywania nie mają uzasadnienia. Niski wynik testu Apgar oznacza jedynie to, że noworodek potrzebuje doraźnej pomocy bezpośrednio po narodzinach. Otrzymane punkty nie wskazują natomiast, jakie będzie jego zdrowie w przyszłości ani nie mogą być podstawą do prognozowania, jak będzie się ono rozwijać. Wyjątek to długie niedotlenienie, które może mieć odległe konsekwencje, o czym była już mowa. Warto też podkreślić, że stan dziecka może się poprawiać z minuty na minutę i nawet maluch, który na początku ma tylko 2 czy 3 punkty, często szybko to nadrabia i później normalnie się rozwija. Jak wygląda poród naturalny? Zobacz niesamowite zdjęcia z sali porodowej:
Zabezpieczenie pępowiny Odpępnienie wykonuje się po ustaniu tętnienia pępowiny. Przedłużanie czasu odpępnienia lub przesuwanie dłonią po pępowinie jest niekorzystne. Takie postępowanie może prowadzić do zespołu zagęszczenia krwi. Na kikut pępowiny zakłada się jałowy zacisk. Po założeniu zacisku i odcięciu zbywającej części pępowiny położna sprawdza, czy są obecne dwie tętnice pępowinowe, a wynik badania odnotowuje. Nie zawija się kikuta w opatrunek z gazy, gdyż opóźnia to wysychanie i odpadanie pępowiny. Ocena stanu noworodka (skala Apgar) W tabeli 1 przedstawiono objawy podlegające ocenie i liczbę punktów skali Apgar; badanie przeprowadza się w 1. i 5. minucie życia. Uwaga: Podstawowy błąd w ocenie skali Apgar stanowi niezgodność czasowa przeprowadzanego badania, co wynika z braku odpowiednich czasomierzy, włączanych w chwili porodu i odmierzających 1., 5., i 10. minutę. Tabela 1. Skala Apgar objawliczba punktów 012 czynność sercanieobecnaponiżej 100/minpowyżej 100/min czynność oddechowanieobecnazwolniona, nieregularnagłośny płacz napięcie mięśniowewiotkieobecneaktywne ruchy reakcja na cewnikbrakgrymaskichanie kolor skóryblady, sinysinica obwodowaróżowy Czynność serca należy oceniać z użyciem fonendoskopu, powinna być liczona co najmniej przez 30 sekund. Gdy nie ma takiej możliwości, ocenia się ją na podstawie tętnienia pępowiny. Uwaga: Czynność serca poniżej 80 uderzeń/min wymaga podjęcia zabiegów resuscytacyjnych. Czynność oddechową ocenia się na podstawie obserwacji ruchów klatki piersiowej. Ich brak świadczy o bezdechu i wymaga zastosowania oddechu zastępczego za pomocą worka i maski (zobacz: Bezdechy u noworodków). Jeśli to postępowanie jest nieskuteczne, noworodek powinien zostać zaintubowany. Napięcie mięśniowe u noworodka jest nieco wzmożone i wszystkie kończyny są w ułożeniu zgięciowym. W razie niedotlenienia napięcie mięśniowe ulega osłabieniu aż do całkowitego zwiotczenia (0 punktów). Reakcja noworodka w stanie dobrym na cewnik jest żywa, niekiedy połączona z kichaniem. Ocena koloru skóry wymaga rozróżnienia sinicy obwodowej i centralnej, w przypadku tej ostatniej zasinione są błony śluzowe. Często zaraz po urodzeniu występuje sinica obwodowa (acrocyanosis), co powoduje, że większość noworodków otrzymuje tylko 1 punkt za kolor skóry, stąd tylko 15% wszystkich noworodków w 1. minucie życia uzyskuje 10 punktów Apgar. Prawidłowo przeprowadzona ocena w skali Apgar dobrze koreluje z wynikami badania gazometrycznego krwi tętniczej (tab. 2). Tabela 2. Zależność skali Apgar od pH krwi tętniczej u noworodków liczba punktówwartość pH 9–107,30–7,40 (norma) 7–87,20–7,29 (niewielka kwasica) 5–67,10–7,19 (umiarkowana kwasica) 3–47,00–7,09 (znaczna kwasica) 0–2poniżej 7,00 (ciężka kwasica) wg Korones High-risk newborn infants. The basis for intensive nursing care. Mosby Co. St. Louis, 1981 Ocena stanu noworodka po urodzeniu wymaga doświadczenia ze strony personelu pielęgniarsko-lekarskiego, gdyż prawidłowe jej przeprowadzenie decyduje o sposobie leczenia noworodka (wynik z 1. min życia) i pozwala przeprowadzić wstępne rokowanie co do rozwoju neurologicznego dziecka w 1. roku życia (ocena w 5. min życia); zależności te przedstawiono w tabeli 3. Tabela 3. Odsetek dzieci z zaburzeniami neurologicznymi w pierwszym roku życia, w zależności od liczby punktów skali Apgar w 5. min życia urodzeniowa masa ciała (g)liczba punktów w 5. min życia 0–34–67–10 1001–200018,8%14,3%8,8% 2001–250012,5%4,6%4,0% >25004,3%2%1,4% wg Korones High-risk newborn infants. The basis for intensive nursing care. Mosby Co. St. Louis, 1981 Oznakowanie noworodka po urodzeniu Oznakowanie noworodka na sali porodowej ma podstawowe znaczenie i wykonuje się je natychmiast po urodzeniu. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej (Dz. U. Nr 152 z 28. 12. 01., poz. 1743) należy wokół nadgarstków obu rąk lub kostek obu nóg dziecka umieścić opaski identyfikacyjne zawierające kartoniki (wypełnione czytelnie długopisem) z następującymi danymi noworodka: nazwisko i imię matki, płeć dziecka, data i godzina urodzenia. W przypadku ciąży mnogiej podaje sie też kolejność przyjścia na świat noworodków, oznaczając je cyframi rzymskimi. Znaki tożsamości powinny być stale czytelne, a w razie zniszczenia należy je zastąpić nowymi. Przed zapięciem opasek noworodka należy pokazać matce. Ona lub obecny na sali porodowej ojciec, winni sprawdzić zawarte na nich dane. Zaopatrzenie noworodka w znaki tożsamości oraz dane w nich zawarte położna lub lekarz odnotowuje w dokumentacji matki i dziecka i potwierdza podpisem. Oznakowań nie wolno zdejmować w czasie pobytu na oddziale, a wypisywany do domu noworodek powinien mieć nadal założone opaski. Pomiary ciała Na sali porodowej położna dokonuje następujących pomiarów ciała noworodka (ryc.): masa ciała, obwód głowy ([OG] linia pomiaru przebiega ok. 1 cm powyżej brwi), obwód klatki piersiowej ([OK] linia pomiaru przebiega przez brodawki sutkowe), obwód brzucha ([OB] linia pomiaru przebiega 1 cm powyżej pępka), długość ciała (DC). Przed cewnikowaniem naczyń pępkowych położna dokonuje pomiaru odległości obojczykowo-pępkowej (OP). Ryc. Zasady dokonywania pomiarów noworodka (szczegóły w tekście)Zabieg Credégo Celem zabiegu, polegającego na podaniu jednej kropli 1% azotanu srebra do worka spojówkowego jest zapobieganie rzeżączkowemu zapaleniu spojówek. Zabieg wykonuje się u wszystkich noworodków urodzonych drogami natury. Możliwe powikłania: odczynowe zapalenie spojówek, ustępujące z reguły samoistnie zakażenie worka spojówkowego, spowodowane nieprzestrzeganiem zasad aseptyki. Umacnianie więzi między matką a dzieckiem Kontakt matki z dzieckiem, nawiązany jeszcze w czasie ciąży, znajduje na sali porodowej swoje ukoronowanie. Matki, najczęściej przestraszone i zmęczone, z reguły nie wiedzą, jak się zachować. Zapominają też o swoim prawie do tulenia i dotykania dziecka. Osamotnione i oderwane od najbliższych oczekują pomocy i miłego słowa od personelu leczącego. Z badań prof. Klausa wynika, że obecność bliskiej dla rodzącej osoby wpływa korzystnie na przebieg porodu, a nawet na stan noworodka. Dlatego obecność ojca dziecka na sali porodowej staje się regułą. Powstają sale porodowe, gdzie rodząca może przebywać praktycznie z całą rodziną i sama podejmuje decyzję, kto pozostanie przy niej do końca porodu (powrót do porodów domowych w warunkach szpitalnych). Po urodzeniu się dziecka i jego odpępnieniu, jeżeli stan na to pozwala, matka powinna mieć możliwość nawiązania bliższego kontaktu z dzieckiem, przystawić je do piersi. Wiadomo, że szansa na „karmienie” jest mała, ale uzyskuje się uspokojenie dziecka i matki oraz lepsze obkurczanie macicy poprzez drażnienie brodawki sutkowej (zob. więcej na temat karmienia piersią).
noworodek zaraz po porodzie